Bağışıklık sistemini güçlendirmek amacıyla bilinçsiz şekilde kullanılan vitamin ve takviyeler, sanılanın aksine faydadan çok zarar verebiliyor. Enfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Shalala Nazarova, özellikle son yıllarda artan kontrolsüz takviye kullanımına karşı önemli uyarılarda bulundu.
Dr. Nazarova, bağışıklık sisteminin vücudu bakteri, virüs ve diğer zararlı mikroorganizmalara karşı koruyan karmaşık bir savunma mekanizması olduğunu belirterek, bu sistemin sağlıklı çalışmasının birçok faktöre bağlı olduğunu söyledi.
Bağışıklık Sistemi Nasıl Çalışıyor?
Bağışıklık sistemi; deri, bağırsaklar, kan hücreleri ve lenf bezleri gibi birçok yapıdan oluşuyor. Vücuda giren yabancı mikroorganizmalar tanınıyor, yok ediliyor ve hafızaya alınıyor. Bu sayede aynı mikrop tekrar vücuda girdiğinde daha hızlı ve etkili bir savunma yanıtı verilebiliyor.
Ancak bu sistemin güçlü kalabilmesi için dengeli beslenme, yeterli uyku ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları büyük önem taşıyor.
Bağışıklığı Zayıflatan Faktörler
Dr. Nazarova’ya göre yetersiz ve dengesiz beslenme, uykusuzluk, uzun süreli stres, sigara kullanımı ve kronik hastalıklar bağışıklık sistemini olumsuz etkileyen başlıca faktörler arasında yer alıyor. Ayrıca bazı ilaçların da bağışıklık üzerinde baskılayıcı etkileri olabiliyor.
Sık enfeksiyon geçirilmesinin, bağışıklık sisteminin zorlandığının ya da altta yatan bir sağlık sorununun işareti olabileceğini vurgulayan Nazarova, bu durumda mutlaka bir uzmana başvurulması gerektiğini belirtti.
“Eksiklik Yoksa Fazladan Vitamin Fayda Sağlamaz”
Vitamin takviyeleri konusunda da net konuşan Dr. Nazarova, “Vitamin ve mineral eksiklikleri bağışıklığı zayıflatabilir. Ancak herhangi bir eksiklik yoksa fazladan vitamin almak bağışıklığı güçlendirmez” dedi.
Piyasada “bağışıklık güçlendirici” adıyla satılan pek çok ürünün bilimsel etkinliğinin kanıtlanmadığını belirten Nazarova, doğal olarak sunulan ürünlerin de her zaman zararsız olmadığını ifade etti. Uzman, takviyelerin mutlaka doktor önerisiyle kullanılması gerektiğinin altını çizdi.
Yaşam Tarzı Daha Belirleyici
Bağışıklık sistemini desteklemenin en etkili yolunun dengeli beslenme ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları olduğunu belirten Nazarova, tek bir “mucize besin” olmadığını söyledi. Protein, sebze ve meyve açısından zengin, çeşitli bir beslenme düzeninin savunma hücrelerini desteklediğini dile getirdi.
Ayrıca düzenli ve yeterli uykunun bağışıklık üzerinde olumlu etkisi olduğunu, uzun süreli stresin ise savunma mekanizmasını zayıflattığını ifade etti. Hafif ve orta düzeyde egzersizin bağışıklığı desteklediğini, ancak aşırı ve yoğun sporun ters etki yapabileceğini de sözlerine ekledi.
Aşıların Rolü Unutulmamalı
Dr. Nazarova, bağışıklık sistemini güçlendirmede aşıların da önemli bir yer tuttuğunu hatırlatarak, aşıların hastalığı geçirmeden bağışıklık kazanılmasını sağladığını belirtti. Aşıların hem bireysel korunmada hem de toplum sağlığında salgınların önlenmesinde kritik rol oynadığını vurguladı.
Uzman, sık yapılan hatalara da değinerek her hastalıkta antibiyotik kullanmanın, bilinçsiz takviye almanın ve yaşam tarzını değiştirmeden yalnızca ürünlerden fayda beklemenin yaygın yanlışlar arasında olduğunu sözlerine ekledi.