Bakanlıktan Gıda Etiketlerinde Tarihi Karar: “Tereyağı Tadında” Dönemi Bitti

Türkiye’de milyonlarca tüketiciyi yakından ilgilendiren yeni gıda düzenlemeleri yürürlüğe girdi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılan kapsamlı değişikliklerle market raflarında yer alan birçok ürünün etiketi, tanıtımı ve isimlendirilmesi tamamen değişecek. Özellikle tüketiciyi yanıltan ifadeler, görseller ve ürün isimleri için yeni yasaklar getirildi.

Bakanlık tarafından “Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği” kapsamında son iki yılda yapılan düzenlemelerle birlikte hem restoranlarda hem de marketlerde yeni bir dönem başladı. Yapılan değişikliklerin temel amacı; tüketicinin doğru bilgilendirilmesi, gıda okuryazarlığının artırılması ve yanıltıcı ürün pazarlamasının önüne geçilmesi olarak açıklandı.

32 Ürün Mevzuat Dışında Bırakıldı

Yeni düzenlemeler kapsamında Avrupa Birliği’nde yer alan 189 yeni gıda bileşeni Türkiye mevzuatına dahil edildi. Ancak bazı ürünler kapsam dışında tutuldu. Bakanlık, özellikle GDO’lu mikroorganizma kullanılarak üretilen, domuz kaynaklı içerik taşıyan veya böcek bazlı olduğu belirtilen toplam 32 ürünün kullanımına izin vermedi.

Bu kararın ardından gıda sektöründe çok sayıda üreticinin ambalaj ve ürün içeriği konusunda yeniden düzenlemeye gitmesi bekleniyor.

“Tereyağı Tadında” ve “Çikolata Keyfi” İfadeleri Yasaklandı

En dikkat çeken değişikliklerden biri ise ürün isimlerinde kullanılan ifadeler oldu. Artık tüketiciyi yanlış yönlendirebilecek “... tadında”, “... lezzeti” ve “... keyfi” gibi ibareler birçok üründe kullanılamayacak.

Özellikle tereyağı aroması içeren margarin veya ayçiçek yağlarında “tereyağı tadında” ifadesi yasak kapsamına alındı. Aynı şekilde kokolin ürünlerinde “çikolata lezzeti” ya da “çikolata keyfi” ifadeleri de artık ambalajlarda yer alamayacak.

Sütlü buz ürünlerinde kullanılan “dondurma keyfi” gibi tanımlar da yasaklandı. Bakanlık, bu tür ifadelerin tüketicide gerçek ürün algısı oluşturduğunu ve yanıltıcı olduğunu belirtti.

Zeytinyağı Görsellerine de Sınırlama Geldi

Yeni düzenleme yalnızca yazılı ifadeleri değil, ambalaj görsellerini de kapsıyor. Zeytinyağı içermeyen bitkisel yağ ürünlerinde zeytin veya zeytin ağacı görsellerinin kullanılması yasaklandı.

Ayrıca aroma verici kullanılarak üretilen ürünlerin paketlerinde gerçek meyve veya gerçek gıda görsellerinin kullanılmasının da önüne geçildi. Bundan sonra ürün ambalajlarında “aromalı” ifadesinin açık şekilde belirtilmesi zorunlu olacak.

“Köy Ürünü” Algısına Sıkı Denetim

Bakanlık, son yıllarda yaygınlaşan “köy ürünü”, “doğal köy lezzeti” gibi ifadeler için de harekete geçti. Gerçek üretim yöntemiyle örtüşmeyen ve tüketicide yanlış algı oluşturan marka ve ifadelerin kullanımına sınırlama getirildi.

Kanatlı hayvan ürünlerinde de hayvanların yetiştirme şekline uygun olmayan görsellerin kullanılması engellendi. Böylece tüketicinin ürün hakkında yanlış izlenime kapılması önlenmek isteniyor.

Baklavada “Yer Fıstıklı” Dönemi

Düzenlemenin en dikkat çeken başlıklarından biri de baklava üreticilerini ilgilendirdi. Yer fıstığı kullanılarak üretilen baklavalarda artık yalnızca “fıstıklı baklava” ifadesi kullanılamayacak. Bunun yerine ürünün açık şekilde “yer fıstıklı baklava” olarak belirtilmesi zorunlu hale geldi.

Bakanlık ayrıca ithal olmayan ürünlerde yabancı marka algısı oluşturacak isim ve görsellerin kullanımını da yasakladı. Aynı şekilde ithal ürünlerin yerli üretim izlenimi vermesinin de önüne geçilecek.

Restoran ve Marketlerde Yeni Dönem Başladı

Yeni yönetmelikle birlikte restoranlar, kafeler ve toplu tüketim yerlerinde servis edilen ürünlerde kullanılan bileşenlerin daha açık belirtilmesi zorunlu hale geldi. Özellikle birbirinin yerine kullanılabilen içeriklerin tüketicinin görebileceği şekilde yazılması şart koşuldu.

İçeriğinde gerçek krema bulunmayan ürünlerde artık “krema” ifadesi kullanılamayacak. Bunun yerine “krema sos” ifadesi yer alacak.

Uzmanlara göre yeni düzenlemelerle birlikte tüketicinin ürün içeriğini daha net anlayabilmesi ve yanıltıcı pazarlama yöntemlerinin azaltılması hedefleniyor. Gıda sektöründe ise önümüzdeki süreçte ambalaj değişiklikleri ve yeni etiket düzenlemelerinin hız kazanması bekleniyor.